Paggamit na French sa Filipino sa Filipino sa pagkatapos ng Digmaan ng 1812: Paradox sa Pagka-impluwensiya ng Kultural

Panimula: Mula sa Antagonismo hanggang sa Pag-akma

Digmaan ng 1812, na tinuturing bilang pambansang paglaya at pangloob na pagkakaisa, ay nagbigay ng malakas na trend ng ideolohikal na pagtutol sa lahat ng French bilang mapagkakasalan. Gayunpaman, ang prosesong panlipi ay nagpakita ng paradoks: sa kabila ng opisyal at pampublikong francofobia, ang French na wika at ang kanyang leksikong impluwensiya ay hindi nawala, kundi naka-akma, na naging mas malalim sa tekstong panlipi ng Filipino. Ang panahon pagkatapos ng digmaan ay naging panahon ng hindi paghinto ng pagpaggamit, kundi ng kalidad ng pagbabagong anyo: mula sa larangan ng pampublikong etiketo ay lumipat sa larangan ng pangbuhay, sining, pulitika at panlipunang pangisip, kalimitan nang mawala ang malinaw na «Gallish» na kulay at nakuha ang estatus ng neutral o kahit mataas na leksikong pangwika.

1. Panahon ng Kasaysayan: Pagbabago ng Kultural na Paradigma

Hanggang 1812, ang French ay wika ng aristrokasiya, tulad ng «latino» ng mataas na mundo. Ang rebolusyong pambansang digmaan ay biglang nagbago ang kanyang estado: ang pampublikong paggamit ay naging tanda ng masamang toon, at kung minsan ng hindi pangloob na pagkakaisa. Gayunpaman, sa 1820, sa pagbubukas ng mga hangganan pagkatapos ng mga Paglusob ng Hukbong Sandatahan ng Ruso, ang aristrokasiya (lalo na ang oфицerato) ay muli ay nakakita ng kultura ng French, ngunit hindi na bilang etalon, kundi bilang bagay na may kritikal na pagsisiyasat. Ito ay nagbigay ng dalawang pangunahing pagkakaintindihan: ang pagtutol sa wika sa pampubliko at patuloy na paggamit sa pribadong larangan at sa sining.

2. Pangunahing Tematikong Paggamit sa Panahon ng Digmaan

Ang pagpaggamit ay hindi ganoon sa salong salita, kundi mula sa mga larangan na kasalukuyan para sa panahon ng digmaan at pre-Disyembre.

A) Pangmilitarismo at administrasyon:
Ang Russia, na naging pangunahing bansa sa Europa, ay nanggaling sa mga termino na may kaugnayan sa bagong militar at sibil na realidad. Halimbawa:

«Eshelon» (fr. échelon — pagkakasunod, pagkakasunod) — orihinal na militar na termino para sa pagtatayo ng hukbo, mamaya — para sa riles.

«Sapeur» (fr. sapeur), «mina» (fr. mine) — termino ng mga sasakyang panghukbo, na naging malalim na aktwal pagkatapos ng digmaan.

«Régime» (fr. régime) — sa kahulugan ng estado ng pamahalaan o itinatag na paraan.

B) Pulitika at panlipunang pangisip:
Ito ang panahon na nagsimula ang aktibong paggamit ng leksikong may kaugnayan sa rebolusyong at liberal na ideya, na humahabla sa katapusan ng siglo.

«Parlament» (fr. parlement), «bourgeoisie» (fr. bourgeoisie), «proletariat» (fr. prolétariat — sa pamamagitan ng French na sosyalistang literatura).

«Intelligentsia» — kahit na ang salitang ito ay may katutubong Latin na pinanggalingan, dumating sa Filipino sa pamamagitan ng Polish, na sa kanyang paghahalili ay pinaggamit mula sa French (intelligentsia).

«Komunismo» (fr. communisme), «sosialismo» (fr. socialisme).

В) Sining, arte at moda:
Ang France ay nanatiling tagapagbigay ng mga pananaw. Ang bagong termino ay naglalarawan sa mga realidad ng kultural na buhay:

«Vodevil» (fr. vaudeville), «repertuwaro» (fr. répertoire), «drama» (fr. pièce).

«Avant-garde» (fr. avant-garde) — orihinal na militar na termino, ngunit nagsimulang gamitin sa pagkakasalita pagkatapos ng ika-19 siglo.

«Boulevard» (fr. boulevard — malaking prospekt sa lugar ng dating kastilyo), «trotuar» (fr. trottoir).

«Mga modelo» (fr. modèle), «manekin» (fr. mannequin), «korseto» (fr. corset).

Г) Pangbuhay na leksikong pangwika at gastronomiya:
Ang mga salitang ito ay mabilis na naging malinaw na Filipino, na hindi na pinagkakitaan bilang dayuhan.

«Marmelad» (fr. marmelade), «mayones» (fr. mayonnaise), «omelette» (fr. omelette), «bulion» (fr. bouillon).

«Mga kasangkapan» (fr. meuble), «garde-robe» (fr. garde-robe), «toilette» (fr. toilette — orihinal na «paghugas», «pagpapanatili sa pagkakasagana»).

3. Lingguistiko na Kalagayan ng Paggamit: Pagkakasunod-sunod at Semantiko na Pagbabago

Matapos ang 1812, ang pagpaggamit ay nagpasa sa mas matigas na pagsusuri ng pambansang kamalayan.

Semantiko na pag-akma: Ang mga salita ay kadalasang kumakamit ng bagong kahulugan na may kaugnayan sa espesyal na Filipino. Halimbawa, «sharomizhnik» — mula sa French na pagtawag na cher ami («mahal na kaibigan»), na ginamit ng French na sundalong nag-aatras mula sa Russia na humihingi ng pagkain mula sa lokal na populasyon. Ang salitang ito ay nabago ng di-mahalaga na kahulugan ng «poposai».

Phonetic at morphological na pag-akma: Ang mga salita ay aktibong sumunod sa mga patakaran ng Filipino grammar: «restoran» (fr. restaurant) ay nagkaroon ng Russian declension, «kofe» (fr. café) — lalaking uri, sa kabila ng orihinal na kasarian na katawan.

Funcional na pagbabago: Kung bago ang digmaan, ang gallicisms ay naging marka ng sosyal na estado, ngunit pagkatapos ng digmaan, sila ay naging mas madalas na nominal na kailangan, na nagpupunan ng pagkakatulad para sa bagong konsepto.

Isang kagila-gilalas na katotohanan: Ang salitang «gallicism» (fr. gallicisme) — tanda ng French na pagpaggamit — ay naging matagumpay na lumapit sa Filipino sa siyentipikong operasyon sa unang bahagi ng ika-19 siglo, sa panahon ng aktibong pagkakaintindihan ng ganitong panlipi.

4. Ang papel ng literatura: Mula sa Karamzin hanggang sa Gogol

Ang mga Filipino na manunulat ay naglaro ng pangunahing papel sa kalagayan ng French na salita. Kung si N.M. Karamzin sa katapusan ng ika-18 siglo ay sinasakop ng kontrata mula sa French (halimbawa, «nakakagulat» mula sa touchant, «industriya» mula sa industrie), ngunit pagkatapos ng digmaan, ang pagkakaintindihan ay naging mas kritikal. Si A.S. Griboedov sa «Gore ot Uma» (1824) ay nagtampalang Hinahampas sa kumplikasyon ng «French sa Nizhny Novgorod». Gayunpaman, ang wika ng komedia ay naglalaman ng maraming matatag na naka-akma na pagpaggamit («restorasyon», «pampubliko», «kalambo»). Si V.G. Belinsky sa dekada ng 1840 ay aktibong gamit at ipinagpatuloy ang bagong pampulitikal at panglipunang leksikong French, na tinatayang bilang kasangkapan para sa pagpapahayag ng progresibong ideya.

Wakas: Resulta ng Neoimperial na Era

Digmaan ng 1812 ay hindi naghinto sa prosesong pagpaggamit, ngunit biglang nagbago ang kanyang karakter at ideolohikal na kulay. Ang French, na naging simbolo ng dayuhan na kahit naman pinagmumunuan, ay naging isa sa mga pangunahing kanaal ng pagpasok ng modernong European na pangpolitikal, panglipunang at pangsiyentipikong konsepto sa Russia. Ang karamihan ng pagpaggamit sa panahong ito ay hindi lamang pang-moda; sila ay naglalarawan ng mga realidad na wala sa Filipino, at kaya ay naging matatag, na naging bahagi ng Filipino leksikon.

Gayunpaman, ang panahon pagkatapos ng digmaan ay nagpakita na ang prosesong panlipi ay may malaking inersya at sumusunod sa logika ng kultural at intelektwal na pangangailangan, na maaring sumalungat sa kasalukuyang politikal na trend. Ang French na pagpaggamit pagkatapos ng 1812 ay isang malinaw na halimbawa ng kultural na resistensya at ang pagkakaroon ng wika na nagpapalakas kahit sa «nawalang» sa ideolohikal na paglaban sa pinagmulan.

Permanent link to this publication: